Łaty i kontrłaty dachowe
Pamiętaj! Przy zamówieniu na hasło "LATO" otrzymasz specjalny upust. Zadzwoń +48 604 651 191
W ofercie są między innymi impregnowane łaty sosnowe 38 × 58 mm oraz łaty pod rąbek 30 × 100 mm. Przekrój i rozstaw dobiera się do pokrycia dachowego oraz rozstawu krokwi.
-
30×100 łata pod rąbek sosna
Łata sosnowa 30 × 100 mm pod blachę na rąbek stojący. Przeznaczona do wykonania drewnianej p
-
38×58 łata dachowa sosna impregnowana
Sosnowa łata dachowa 38 × 58 mm, impregnowana ciśnieniowo. Drewno do prac przy podkonstrukcji
Łaty i kontrłaty dachowe — pytania i odpowiedzi
Funkcja i układ
Czym różni się łata od kontrłaty?
Kontrłata biegnie zwykle wzdłuż krokwi, a łata w poprzek niej. Na łatach opiera się pokrycie; kontrłaty unoszą je nad membraną i zostawiają miejsce na przepływ powietrza oraz spływ wody. Nazwy opisują więc rolę i ułożenie elementu, nie tylko jego rozmiar. Rozmieszczenie obu warstw ustala się dla konkretnego dachu, wraz z okapem i kalenicą.
Czy każdy dach ma taką samą podkonstrukcję z łat?
Nie. Dachówka i blacha na rąbek mogą wymagać innej szerokości podparcia oraz innego rozstawu łat. Różnice wynikają też z nachylenia połaci, obciążeń i warstw pod pokryciem. Sosnowa łata pod rąbek 30 × 100 mm ma szerszą powierzchnię podparcia niż typowa wąska łata pod dachówkę. Nie oznacza to jednak, że można zachować ten sam rozstaw. W zestawieniu trzeba uwzględnić również dodatkowe elementy przy okapie, kalenicy i otworach.
Czy kontrłaty naprawiają nierówne lub uszkodzone krokwie?
Nie naprawią osłabionej krokwi. Kontrłaty mogą pomóc wyrównać płaszczyznę dachu, jeśli sposób podparcia i zamocowania jest zaplanowany, lecz nie przywracają nośności uszkodzonemu drewnu. Duże odchylenia, pęknięcia i zniszczenia należy ocenić przed zakryciem. Przypadkowe klinowanie może pozostawić słabe podparcie oraz miejscowo zwęzić szczelinę wentylacyjną pod pokryciem.
Przekroje i rozmieszczenie
Od czego zależy przekrój łaty dachowej?
Przede wszystkim od odległości między krokwiami i obciążenia, które ma przenieść łata. Do tego dochodzą klasa drewna oraz miejsce potrzebne na zamocowanie dachówki lub blachy. Impregnowana łata sosnowa 38 × 58 mm jest konkretnym dostępnym przekrojem, a nie rozmiarem odpowiednim dla każdego dachu. Impregnacja chroni drewno biologicznie, lecz nie określa dopuszczalnej rozpiętości ani nie zastępuje obliczeń.
Jak wyznacza się rozstaw łat pod dachówki?
Rozstaw ustala się według długości krycia wybranego modelu dachówki. Połać rozmierza się od okapu do kalenicy, z uwzględnieniem wysunięcia pierwszego rzędu i zakończenia ostatniego. Różne dachówki mają inne zakresy przesuwu na zamkach, dlatego jeden wymiar nie pasuje do wszystkich. Rozmierzenie i próbne ułożenie odpowiednich rzędów wykonuje się przed przybiciem wszystkich łat.
Dlaczego wysokość kontrłaty wpływa na wentylację dachu?
Kontrłata tworzy wysokość kanału pod pokryciem. Zbyt niski lub zatkany kanał utrudnia wysychanie dachu, choć sama kontrłata jest na miejscu. Powietrze musi mieć wlot przy okapie i wylot wyżej, a także drogę obok kominów i okien. Wymagana wysokość zależy między innymi od długości oraz nachylenia połaci; nie należy jej zmniejszać przez wciśniętą izolację lub źle zamontowane akcesoria.
Drewno i zabezpieczenie
Jakie drewno nadaje się na łaty i kontrłaty?
Najczęściej stosuje się drewno iglaste o klasie, wilgotności i przekroju wskazanych dla danego dachu. Sama nazwa „sosna” lub „świerk” nie wystarczy. Łaty powinny być proste, a ich końce i miejsca mocowań wolne od uszkodzeń utrudniających połączenie. Duży sęk przy końcu krótkiego odcinka może powodować rozszczepienie podczas przybijania, nawet gdy pozostała część łaty wygląda dobrze.
Czy impregnacja pozwala zamontować mokre łaty?
Nie. Impregnat nie usuwa wilgoci, a mokra łata nadal może się kurczyć i odkształcać przy wysychaniu. Powoduje to zmiany w podparciu pokrycia i docisku mocowań. Impregnowana łata 38 × 58 mm także wymaga oceny wilgotności przed montażem. Zabezpieczenie drewna, jego wysuszenie i wentylacja dachu to trzy różne zadania — jedno nie zastępuje pozostałych.
Jak zabezpieczyć miejsca cięcia i styku z membraną?
Cięte końce zabezpiecza się preparatem zgodnym z wcześniej zastosowaną ochroną drewna. Powłoka powinna wyschnąć do stanu dopuszczonego do kontaktu z membraną. Pod kontrłatą może być potrzebna taśma uszczelniająca przebicia po gwoździach lub wkrętach, wskazana dla danej membrany. Nie każdy impregnat można od razu przykryć folią; mokry preparat może wpływać na sąsiadujące warstwy.
Mocowanie i zakup
Jak dobierać gwoździe i wkręty do łat?
Gwoździe lub wkręty muszą mieć długość zapewniającą zamocowanie w krokwi, odpowiednią średnicę i ochronę przed korozją. Gdy mocowanie przechodzi przez łatę oraz kontrłatę, obie grubości zmniejszają część zagłębioną w krokwi. Liczbę i rozstaw mocowań ustala się dla obciążeń dachu. Przy końcach drewna trzeba uniknąć rozszczepienia; cienki wkręt wykończeniowy nie jest zamiennikiem mocowania konstrukcyjnego.
Jak policzyć ilość łat i kontrłat?
Łaty liczy się według liczby rzędów i długości każdego rzędu, a kontrłaty według przebiegu krokwi. Osobno dochodzą odcinki przy okapie, kalenicy, koszach i oknach dachowych. Metry bieżące trzeba przełożyć na dostępne długości sztuk, aby zaplanować styki i docinki. Zapas wynika z kształtu połaci i rozkroju; jednakowy procent dla prostego dachu i dachu z wieloma załamaniami może dać błędne zamówienie.
Przykładowo dziesięć rzędów po 6 m daje 60 metrów bieżących łat, jeszcze przed dodaniem odcinków przy krawędziach i zapasu na cięcie.
Co porównać w cenie metra łaty?
W pierwszej kolejności rzeczywisty przekrój, długość, klasę i zabezpieczenie drewna. Metr wąskiej łaty i metr szerokiej łaty pod rąbek to różne ilości materiału oraz inne zastosowania. W kosztach całego zamówienia liczą się też docinki i transport. Po dostawie łaty powinny leżeć równo, nad gruntem, pod osłoną przed opadami, ale z możliwością wysychania.


